1- کلیات
ماده ۱- هدف: این دستورالعمل به منظور تعیین ضوابط انتخاب، آموزش، ارزیابی، انتصاب، فعالیت، نظارت و ارتقای ارزیابان نظام ملی ارزیابی و احراز صلاحیت حرفهای آشپزان و سرآشپزان ایران تدوین شده است.
ماده ۲- دامنه شمول: کلیه ارزیابان، سرارزیابان، ناظران ارزیابی، اعضای کمیتههای ارزیابی، دبیرخانه نظام ملی و شورای ملی صلاحیت حرفهای مشمول مفاد این دستورالعمل هستند.
ماده ۳- اصول حاکم: فعالیت ارزیابان بر اصول زیر استوار است:
۱. استقلال حرفهای
۲. بیطرفی
۳. عدالت
۴. محرمانگی
۵. پاسخگویی
۶. شفافیت
۷. شایستهسالاری
۸. مستندسازی
۹. مسئولیتپذیری
۱۰. احترام به کرامت انسانی
2- تعاریف
ماده ۴: اصطلاحات زیر در این دستورالعمل دارای معانی زیر هستند:
ارزیاب: فردی که پس از احراز شرایط و گذراندن دورههای آموزشی، مجوز انجام ارزیابی حرفهای را دریافت کرده است.
سرارزیاب: ارزیابی که علاوه بر انجام ارزیابی، مسئول هدایت تیم ارزیابی، کنترل کیفیت و تأیید گزارش نهایی است.
ناظر ارزیابی: فردی که به منظور کنترل کیفیت فرآیندهای ارزیابی، بر عملکرد ارزیابان نظارت میکند.
کمیته ارزیابی: مرجع بررسی و تأیید گزارشهای ارزیابی و پیشنهاد صدور یا عدم صدور گواهینامه.
3- شرایط عمومی ارزیاب
ماده ۵: متقاضی ارزیابی باید دارای شرایط زیر باشد:
۱. تابعیت جمهوری اسلامی ایران.
۲. حسن شهرت حرفهای.
۳. نداشتن محکومیت مؤثر کیفری یا انتظامی.
۴. پایبندی به اخلاق حرفهای.
۵. سلامت جسمی و روانی متناسب با مسئولیت ارزیابی.
۶. توانایی برقراری ارتباط مؤثر.
۷. قدرت تحلیل و تصمیمگیری.
4-شرایط اختصاصی ارزیاب
ماده ۶: ارزیاب باید علاوه بر شرایط عمومی، واجد شرایط زیر باشد:
۱. حداقل مدرک تحصیلی یا حرفهای مورد تأیید شورای ملی.
۲. سابقه مؤثر فعالیت حرفهای در صنعت آشپزی.
۳. آشنایی کامل با شناسنامههای شغلی.
۴. آشنایی با مدل شایستگی.
۵. تسلط بر اصول ارزیابی مبتنی بر شواهد.
۶. قبولی در آزمون ارزیابان.
ماده ۷: ارزیاب هر سطح، صرفاً مجاز به ارزیابی در همان سطح یا سطوح پایینتر است؛ مگر آنکه مجوز ویژه از شورای ملی دریافت کرده باشد.
5- فرآیند انتخاب ارزیاب
ماده ۸: انتخاب ارزیاب شامل مراحل زیر است:
۱. ثبت درخواست.
۲. بررسی سوابق.
۳. مصاحبه تخصصی.
۴. آزمون علمی.
۵. دوره آموزشی.
۶. ارزیابی عملی.
۷. صدور مجوز فعالیت.
ماده ۹: شورای ملی میتواند از خبرگان برجسته صنعت آشپزی، دانشگاهیان و متخصصان ارزیابی منابع انسانی برای عضویت در بانک ارزیابان دعوت کند.
6- آموزش ارزیابان
ماده ۱۰: گذراندن دوره آموزشی ارزیابان پیش از آغاز فعالیت الزامی است.
ماده ۱۱: دوره آموزشی شامل سرفصلهای زیر خواهد بود:
نظام ملی ارزیابی
شناسنامههای شغلی
اصول ارزیابی مبتنی بر شایستگی
فنون مصاحبه
مشاهده رفتار حرفهای
مستندسازی
مدیریت تعارض
اخلاق حرفهای
محرمانگی اطلاعات
نگارش گزارش
ماده ۱۲: گواهینامه ارزیاب پس از موفقیت در آزمون پایانی صادر میشود.
7- طبقهبندی ارزیابان
ماده ۱۳: ارزیابان به چهار سطح تقسیم میشوند:
۱. ارزیاب کارآموز
۲. ارزیاب حرفهای
۳. ارزیاب ارشد
۴. سرارزیاب
ماده ۱۴:ارتقای هر سطح بر اساس عملکرد، تجربه، آموزش و ارزیابی مجدد خواهد بود.
8- وظایف ارزیاب
ماده ۱۵: ارزیاب موظف است:
۱. پرونده متقاضی را پیش از ارزیابی مطالعه نماید.
۲. صرفاً بر اساس شواهد تصمیمگیری کند.
۳. از هرگونه قضاوت شخصی اجتناب نماید.
۴. کرامت متقاضی را حفظ کند.
۵. گزارش ارزیابی را به صورت کامل تنظیم نماید.
۶. مستندات را در مهلت مقرر تحویل دهد.
ماده ۱۶: ارزیاب حق ندارد:
اطلاعات پرونده را افشا کند.
هدیه یا منفعتی از متقاضی دریافت نماید.
خارج از چارچوب دستورالعمل تصمیم بگیرد.
ارزیابی را به شخص دیگری واگذار کند.
9- اصول رفتار حرفهای
ماده ۱۷: ارزیاب موظف است در تمام مراحل:
بیطرف باشد.
محترمانه رفتار کند.
از تبعیض اجتناب نماید.
به تفاوتهای فرهنگی و فردی احترام بگذارد.
شأن حرفهای کانون انجمنهای صنفی آشپزان و سرآشپزان ایران را حفظ کند.
10- تعارض منافع
ماده ۱۸: ارزیاب موظف است هرگونه تعارض منافع واقعی یا احتمالی را پیش از آغاز ارزیابی اعلام نماید.
ماده ۱۹: در موارد زیر ارزیاب مجاز به انجام ارزیابی نیست:
خویشاوندی با متقاضی
رابطه استخدامی مستقیم
شراکت تجاری
رقابت حرفهای مؤثر
هرگونه منفعت شخصی
11- محرمانگی
ماده ۲۰: تمام اطلاعات پرونده محرمانه است.
ماده ۲۱: استفاده از اطلاعات پرونده برای مقاصد شخصی ممنوع است.
ماده ۲۲: افشای اطلاعات موجب لغو مجوز ارزیابی خواهد شد.
12- فرآیند ارزیابی
ماده ۲۳: ارزیاب موظف است فرآیند ارزیابی را مطابق دستورالعملهای مصوب اجرا نماید.
ماده ۲۴: هیچ مرحلهای نباید حذف یا تغییر داده شود.
ماده ۲۵: تمام مشاهدات باید مستند گردد.
13- گزارش ارزیابی
ماده ۲۶: گزارش باید:
مستند
دقیق
بیطرف
قابل استناد
شفاف
باشد.
ماده ۲۷: اظهارنظرهای شخصی فاقد مستندات در گزارش ممنوع است.
14- کنترل کیفیت
ماده ۲۸: تمام گزارشهای ارزیابی به صورت نمونهای توسط سرارزیاب یا ناظر ارزیابی بازبینی میشود.
ماده ۲۹: در صورت مشاهده نقص، ارزیابی مجدد انجام خواهد شد.
15- ارزیابی عملکرد ارزیابان
ماده ۳۰: عملکرد ارزیابان حداقل سالی یک بار ارزیابی میشود.
ماده ۳۱: شاخصهای ارزیابی عملکرد شامل:
دقت
سرعت
کیفیت گزارش
رعایت مقررات
رضایت متقاضیان
همکاری سازمانی
خواهد بود.
16- تمدید مجوز ارزیابی
ماده ۳۲:مجوز ارزیاب سهساله است.
ماده ۳۳: تمدید مجوز منوط به:
ارزیابی عملکرد
آموزشهای بازآموزی
نداشتن تخلف
تأیید شورای ملی
است.
17- تعلیق مجوز
ماده ۳۴: در موارد زیر مجوز ارزیاب قابل تعلیق است:
تخلف حرفهای
نقض محرمانگی
عدم رعایت دستورالعملها
قصور مؤثر
تعارض منافع اعلامنشده
18- لغو مجوز
ماده ۳۵: در موارد زیر مجوز ارزیاب لغو خواهد شد:
جعل اسناد
دریافت وجه یا امتیاز غیرقانونی
ارزیابی مغرضانه
افشای اطلاعات محرمانه
محکومیت قطعی انتظامی یا کیفری مرتبط
19- حقوق ارزیابان
ماده ۳۶: ارزیابان حق دارند:
از آموزش مستمر برخوردار شوند.
در محیطی حرفهای فعالیت کنند.
به اطلاعات لازم دسترسی داشته باشند.
نسبت به تصمیمات مرتبط با خود اعتراض نمایند.
20- مسئولیتهای سرارزیاب
ماده ۳۷: سرارزیاب علاوه بر وظایف ارزیاب، مسئول:
هدایت تیم ارزیابی
کنترل کیفیت گزارشها
آموزش ارزیابان جدید
ارائه گزارش به کمیته ارزیابی
پیشنهاد بهبود فرآیندها
است.
21- ناظر ارزیابی
ماده ۳۸: ناظر ارزیابی توسط شورای ملی منصوب میشود.
ماده ۳۹: وظایف ناظر عبارت است از:
نظارت بر رعایت دستورالعملها
پایش کیفیت ارزیابیها
ارائه گزارشهای نظارتی
پیشنهاد اقدامات اصلاحی
22- رسیدگی به تخلفات
ماده ۴۰: تخلفات ارزیابان در کمیته رسیدگی به تخلفات بررسی میشود.
ماده ۴۱: مجازاتها میتواند شامل:
تذکر کتبی
اخطار
تعلیق
تنزل سطح
لغو مجوز
باشد.
23- بازنگری دستورالعمل
ماده ۴۲: این دستورالعمل حداقل هر سه سال یک بار توسط شورای ملی بازنگری میشود.
ماده ۴۳: اصلاح دستورالعمل با پیشنهاد شورای ملی و تصویب هیئتمدیره کانون انجمنهای صنفی آشپزان و سرآشپزان ایران امکانپذیر است.
24- جمع بندی
ماده ۴۴: در موارد پیشبینینشده، تصمیم شورای ملی صلاحیت حرفهای ملاک عمل خواهد بود.
ماده ۴۵: این دستورالعمل مشتمل بر بیست و چهار فصل و چهل و پنج ماده بوده و از تاریخ تصویب لازمالاجرا است.
پیوستها
پیوست شماره ۱: منشور اخلاق حرفهای ارزیابان
پیوست شماره ۲: مدل ارزیابی مبتنی بر شایستگی (Competency-Based Assessment)
پیوست شماره ۳: فرم ارزیابی عملکرد ارزیاب
پیوست شماره ۴: فرم اعلام تعارض منافع
پیوست شماره ۵: فرم گزارش ارزیابی
پیوست شماره ۶: فرم بازدید میدانی
پیوست شماره ۷: چکلیست کنترل کیفیت ارزیابی
پیوست شماره ۸: فرآیند رسیدگی به تخلفات ارزیابان